Trịnh-Nguyễn phân tranh 1627-1775

Ban đầu chỉ là cuộc chạy nạn vào đất Thuận Hóa – Quảng Nam của chúa Nguyễn Hoàng nhằm thoát khỏi sự nghi kị của ông anh rể Trịnh Kiểm, chắc ít ai lúc đó ngờ rằng đây sẽ không những là chương đầu tiên của một thời kỳ nội chiến mới trong lịch sử Việt Nam mà nó còn đánh dấu cuộc Nam tiến của người Việt.

Bản đồ Việt Nam năm 1650. Màu Cam là lãnh địa của Chúa Bầu, trong khi Cao Bằng vẫn thuộc về tàn dư họ Mạc. (nguồn: Wikipedia)

Ban đầu, cả thế lực họ Trịnh và họ Nguyễn đều “phù Lê diệt Mạc” để hiệu triệu lòng người và thề trung thành với vua Lê. Sau khi nhà Mạc bị tiêu diệt, trên danh nghĩa thì giang sơn đều thuộc về vua Lê, nhưng trên thực tế hai nhà Trịnh-Nguyễn đều nắm thực quyền và tạo thế lực cát cứ như 2 nước riêng biệt.

Cuộc nội chiến Trịnh-Nguyễn diễn ra vào thế kỷ 17 giữa nhà Trịnh cát cứ Đàng Ngoài (miền Bắc VN ngày nay) và nhà Nguyễn cát cứ Đàng Trong (miền Trung và một phần của miền Nam Việt Nam ngày nay). Cuộc chiến này được coi là bất phân thắng bại, lâm vào thế bế tắc trong một thế kỷ không có giao tranh, cho đến khi tái diễn vào năm 1774 dẫn đến sự nổi lên của triều Tây Sơn.

Có 44 tác phẩm về giai đoạn Trịnh-Nguyễn phân tranh 1627-1775:
góc nhìn
Ba trăm năm trước người Việt đã giải quyết vấn đề hậu chiến như thế nào
Phát hành: 30-4-2022
Tác giả: Daniel Nguyen
Người gửi: Daniel Nguyen
Số trang: 9
Giới thiệu: “Năm mươi năm rồi nước mực vẫn chưa khô”, đây có lẽ là chỉ non 50 năm lịch sử phân tranh của hai nhà Trịnh - Nguyễn chăng? Có lẽ tiền nhân khi viết câu này vẫn chưa hình dung được, 300 năm sau, người Việt lại có thêm một giai đoạn phân tranh nữa mà suốt “50 năm” vẫn chưa nguôi ngoai dù đã bặt tiếng súng
VÀO ĐỌC
sách tư liệu
Đại Nam quốc sử diễn ca (Q2): Từ Lý đến Nguyễn Tây-Sơn
Phát hành: 1949
Người gửi: Tùng Nguyễn
Số trang: 910
Giới thiệu: Đại Nam Quốc sử Diễn ca (chữ Nho: 大南國史演歌) là một tác phẩm văn vần bằng chữ Nôm sáng tác vào khoảng triều Tự Đức thời nhà Nguyễn. Tác phẩm này được thực hiện theo lệnh của vua Tự Đức, với Phạm Đình Toái biên soạn, Phan Đình Thực nhuận chính và Đặng Huy Trứ là người đem in. Bản chữ Quốc ngữ đầu tiên cũng xuất hiện năm 1870 do Trương Vĩnh Ký diễn âm. Đại Nam quốc sử diễn ca là một áng văn viết theo thể lục bát, chép lịch sử dân Việt từ Kinh Dương Vương và họ Hồng Bàng đến hết nhà Lê.
ĐỌC VÀ TẢI VỀ
clip lịch sử
Quang Trung (audio)
Phát hành: Tháng 2 / 2022
Tác giả: Hoàng Thúc Trâm
Người gửi: Ẩn danh
Thời lượng: 5 phần / 17 clips
Nguồn: Kênh Youtube Việt Sử
Giới thiệu: "...Ôi, là người đồng thời và ngang hàng với Nã-phá-luân (Napoléon 1), Quang Trung cũng có thiên tài về quân sự, cũng có thủ đoạn thần tốc trong việc hành binh, cũng có chí hăng, hoài bão lớn… Vậy mà Nã được gửi nắm xương trong đền Invalides để cho người sau viếng thăm ca tụng! Còn Quang Trung? Sự nghiệp oanh liệt phải vùi sâu trong vực thẳm thời gian! Trèo lên Đống Đa (ở ấp Thái Hà, Hà Đông), trông ra bốn mặt: nào gái, nào trai, nào áo, nào mũ, nào ngựa kéo xe, trâu cày ruộng, gió bụi lưng trời mờ mịt… Vua Quang Trung nào đâu? Cảm vì thế, tôi viết lại trang sử Quang Trung...."
XEM CLIP
clip lịch sử
Đại Việt sử ký toàn thư (audio)
Phát hành: 2022
Tác giả: Ngô Sĩ Liên
Người gửi: Ẩn danh
Thời lượng:
Nguồn: kênh Youtube Việt Sử
Giới thiệu: Đại Việt sử ký toàn thư (chữ Hán: 大越史記全書), đôi khi gọi tắt là Toàn thư, là bộ quốc sử viết bằng Hán văn của Việt Nam, viết theo thể biên niên, ghi chép lịch sử Việt Nam từ thời đại truyền thuyết Kinh Dương Vương năm 2879 TCN đến năm 1675 đời vua Lê Gia Tông nhà Hậu Lê. Bộ sử này được khắc in toàn bộ và phát hành lần đầu tiên vào năm Đinh Sửu, niên hiệu Chính Hòa năm thứ 18, triều vua Lê Hy Tông, tức là năm 1697. Đây là bộ chính sử Việt Nam xưa nhất còn tồn tại nguyên vẹn đến ngày nay, do nhiều đời sử quan trong Sử quán triều Hậu Lê biên soạn.
XEM CLIP
sách tư liệu
Việt sử giai thoại
Phát hành: 1999
Người gửi: Kim Dung
Số trang: 942
Giới thiệu: VIỆT SỬ GIAI THOẠI là bộ sách khai thác những ghi chép của các bộ chính sử xưa. Như bạn đọc đã biết, để viết về thời đại Hùng Vương và An Dương Vương, các bộ chính sử xưa đã dựa chủ yếu vào dã sử hoặc truyền thuyết dân gian. Hẳn nhiên, truyền thuyết dân gian không phải là sử nhưng truyền thuyết dân gian bao giờ cũng được hình thành trên cơ sở của một sự thực lịch sử nào đó. Một khi trong tay mình có đầy đủ những tài liệu mà chính sử xưa đã khai thác, chúng tôi nghĩ rằng, tốt nhất là mình hãy tự giới thiệu lấy, không nên trích lục những gì mà chính sử xưa đã trích lục. Xưa nay, tam sao thất bản vốn là chuyện chẳng hay. Từ cách nghĩ này, chúng tôi đã viết một số giai thoại trên cơ sở trích dịch một số sách như : Lĩnh Nam chích quái, Việt điện u linh tập ...v.v.
ĐỌC VÀ TẢI VỀ
sách tư liệu
Việt sử kỷ yếu
Phát hành: 2004
Tác giả: Trần Xuân Sinh
Người gửi: Kim Dung
Số trang: 557
Giới thiệu: Cuốn sách "Việt Sử Kỷ Yếu" do tác giả Trần Xuân Sinh ghi chép lại lịch sử nước nhà về các thời đại từ Thời đại thượng cổ trước năm 208 tr. CN đến Thời đại Bắc thuộc (thời đại Trung cổ) từ năm 208 tr. CN đến năm 939. Thời đại tự chủ từ năm 939 đến năm 1527. Thời đại Nam Bắc phân tranh từ năm 1527 đến năm 1802. Thời đại cận kim từ năm 1802. Và từ năm 1945 là Thời đại hiện kim. (Phỏng theo Trần Trọng Kim trong Việt Nam sử lược).
ĐỌC VÀ TẢI VỀ
sách tư liệu
Hải ngoại kỷ sự
Phát hành: Viện đại học Huế, 1963
Tác giả: Thích Đại Sán
Người gửi: Tùng Nguyễn
Số trang: 315
Giới thiệu: Cuốn sách giống như đoạn phim hiếm có về đời sống của người Việt Nam ở vùng Thuận Hóa vào cuối thế kỷ XVII do một vị lão tăng Trung Quốc ghi lại. Vị lão tăng này, tức là Đại Sán Hán Ông, đã qua Thuận Hóa, thể theo lời mời của Chúa Nguyễn Phúc Châu. Đọc Hải ngoại kỷ sự của Đại Sán, chúng ta sẽ thấy được lòng sùng mộ Phật giáo của người thời bấy giờ, kể từ Chúa thượng đến thần dân. Chẳng những thế, chúng ta còn có một ý kiến rõ về đời sống của dân đen, về thuế má, về bệnh dịch. Một điều quý nữa, đó là Đại Sán vén màn cho chúng ta thấy được đôi chút về trình độ trí thức của các bậc túc nho thời bấy giờ ở miền Nam. Nói chung, Hải ngoại kỷ sự là một sử liệu quý và đáng tin cậy.
ĐỌC VÀ TẢI VỀ
sách tư liệu
Đất nước Việt Nam qua các đời
Phát hành: NXB Văn hóa thông tin, 2005
Tác giả: Đào Duy Anh
Người gửi: Tùng Nguyễn
Số trang: 275
Giới thiệu: Công trình này tập trung nghiên cứu địa lý hành chính để nhận định cương vực của nước Việt Nam và vị trí các khu vực hành chính trải qua các đời, từ thời Văn Lang, Âu Lạc, qua thời kỳ Bắc thuộc, trải đến thời tự chủ và cho đến thời nhà Nguyễn. Với công tác nghiên cứu công phu, khối lượng sách tham khảo đồ sộ, Đào Duy Anh đã vẽ nên bức tranh rộng lớn, mô tả sự phát triển và biến đổi của lãnh thổ Việt Nam kéo dài suốt gần hai thiên niên kỷ, khiến công trình trở thành một nghiên cứu đầy đủ nhất, hệ thống nhất về lãnh thổ Việt Nam trong thế kỷ XX.
ĐỌC VÀ TẢI VỀ
Dòng thời gian
Ít tác phẩm nhất
Nhiều tác phẩm nhất